Ăng-ten GNSS được sử dụng để thu tín hiệu định vị vệ tinh cho các ứng dụng điều hướng, theo dõi, định thời và dựa trên vị trí. GNSS viết tắt của Global Navigation Satellite System (Hệ thống Vệ tinh Điều hướng Toàn cầu) và bao gồm các hệ thống vệ tinh như GPS, BeiDou, Galileo và GLONASS.
Ăng-ten GNSS được sử dụng rộng rãi trong thiết bị theo dõi GPS, phương tiện, máy bay không người lái, thiết bị theo dõi tài sản, thiết bị nông nghiệp thông minh, hệ thống định vị, thiết bị định thời và sản phẩm IoT công nghiệp.
Việc chọn đúng ăng-ten GNSS rất quan trọng vì hiệu suất định vị không chỉ phụ thuộc vào mô-đun GNSS mà còn vào loại ăng-ten, dải tần, phân cực, độ lợi, thiết kế LNA, chiều dài cáp, vị trí lắp đặt và môi trường xung quanh.

Ăng-ten GNSS là gì?
Ăng-ten GNSS được thiết kế để thu tín hiệu vệ tinh yếu từ không gian. Những tín hiệu này yếu hơn nhiều so với nhiều tín hiệu không dây trên mặt đất, vì vậy thiết kế ăng-ten GNSS cần chú ý cẩn thận đến độ nhạy, phân cực, nhiễu và điều kiện lắp đặt.
Ăng-ten GNSS có thể là:
- Loại trong hoặc ngoài
- Chủ động hoặc thụ động
- Loại nhúng hoặc gắn từ tính
- Ăng-ten patch gốm hoặc ăng-ten dẻo
- Chống nước hoặc không chống nước
- Băng tần đơn hoặc đa băng tần
Lựa chọn tốt nhất phụ thuộc vào kết cấu sản phẩm và yêu cầu định vị.
1. Xác nhận Dải tần GNSS
Bước đầu tiên khi chọn anten GNSS là xác định băng tần yêu cầu. Nhiều ứng dụng GNSS sử dụng băng tần GPS L1, nhưng các thiết bị hiện đại cũng có thể hỗ trợ nhiều hệ thống vệ tinh và nhiều băng tần.
Các hệ thống GNSS phổ biến bao gồm:
- GPS
- BeiDou
- Galileo
- GLONASS
- QZSS
- NavIC
Một thiết bị theo dõi đơn giản có thể chỉ cần anten GNSS một băng tần, trong khi các sản phẩm định vị độ chính xác cao có thể yêu cầu hỗ trợ anten GNSS đa băng tần.
Băng tần của anten phải khớp với mô-đun GNSS. Nếu anten không bao phủ các băng tần yêu cầu, hiệu suất định vị có thể kém hoặc không ổn định.

2. Anten GNSS chủ động hoặc Anten GNSS thụ động
Anten GNSS có thể là chủ động hoặc thụ động.
Một anten GNSS thụ động chỉ nhận tín hiệu vệ tinh và gửi đến mô-đun GNSS. Nó không bao gồm bộ khuếch đại. Anten thụ động thường được sử dụng khi anten ở gần mô-đun và đường truyền tín hiệu ngắn.
Một ăng-ten GNSS chủ động bao gồm bộ khuếch đại tạp âm thấp, thường được gọi là LNA. LNA giúp khuếch đại tín hiệu vệ tinh yếu trước khi chúng truyền qua cáp đến mô-đun GNSS.
Ăng-ten GNSS chủ động thường được sử dụng khi:
- Cáp ăng-ten dài
- Tín hiệu yếu
- Ăng-ten được lắp đặt bên ngoài thiết bị
- Cần độ nhạy cao hơn
- Mô-đun nằm cách xa ăng-ten
Đối với nhiều sản phẩm theo dõi và định vị, ăng-ten GNSS chủ động là lựa chọn phổ biến.
3. Cân nhắc phân cực tròn
Nhiều ăng-ten GNSS sử dụng phân cực tròn, thường là phân cực tròn tay phải, hay RHCP. Phân cực tròn giúp ăng-ten thu tín hiệu vệ tinh đến từ các góc khác nhau.
Vì các vệ tinh GNSS di chuyển trên bầu trời và tín hiệu có thể bị ảnh hưởng bởi phản xạ, phân cực tròn rất quan trọng để thu tín hiệu ổn định.
Đối với các ứng dụng GNSS, không nên bỏ qua phân cực. Độ khớp phân cực kém có thể làm giảm cường độ tín hiệu và ảnh hưởng đến độ tin cậy của việc định vị.
4. Kiểm tra độ lợi ăng-ten, độ lợi LNA và hệ số nhiễu
Đối với anten GNSS chủ động, các thông số hiệu năng quan trọng bao gồm độ lợi anten, độ lợi LNA và hệ số nhiễu.
- Độ lợi anten ảnh hưởng đến khả năng anten thu tín hiệu vệ tinh từ bầu trời
- Độ lợi LNA giúp khuếch đại tín hiệu yếu trước khi chúng bị suy giảm bởi tổn thất cáp
- Hệ số nhiễu ảnh hưởng đến chất lượng tín hiệu sau khi khuếch đại
Độ lợi LNA cao không phải lúc nào cũng tốt hơn. Nếu độ lợi quá cao, có thể làm quá tải mô-đun GNSS trong một số hệ thống. Độ lợi phù hợp cần tương thích với mô-đun, chiều dài cáp và môi trường ứng dụng.
5. Chọn anten GNSS gắn trong hay gắn ngoài
Anten GNSS gắn trong được lắp bên trong vỏ thiết bị. Phù hợp với các sản phẩm nhỏ gọn cần vẻ ngoài gọn gàng, như thiết bị theo dõi, thiết bị đeo, thẻ tài sản và thiết bị đầu cuối thông minh.
Anten GNSS gắn ngoài được lắp bên ngoài thiết bị. Thường được dùng khi cần khả năng quan sát vệ tinh tốt hơn, kết cấu chống nước, gắn bằng nam châm hoặc lắp đặt trên xe.
Việc lựa chọn phụ thuộc vào:
- Kích thước sản phẩm
- Vật liệu vỏ
- Không gian có sẵn cho anten
- Môi trường lắp đặt
- Độ chính xác định vị yêu cầu
- Chiều dài cáp
- Yêu cầu chống nước
- Thiết bị cố định hay di động
Nếu vỏ thiết bị có kim loại hoặc ăng-ten bị pin hay màn hình che khuất, ăng-ten GNSS ngoài có thể mang lại hiệu suất tốt hơn.
6. Đánh giá vị trí lắp đặt
Việc bố trí ăng-ten GNSS cực kỳ quan trọng. Vì ăng-ten GNSS nhận tín hiệu từ vệ tinh phía trên thiết bị, nên bất cứ khi nào có thể, ăng-ten phải có tầm nhìn thông thoáng lên bầu trời.
Lắp đặt không đúng cách có thể gây ra:
- Khả năng thu tín hiệu vệ tinh yếu
- Thời gian định vị lâu
- Dữ liệu vị trí không ổn định
- Độ chính xác định vị giảm
- Mất tín hiệu do vật cản kim loại
- Vấn đề đa đường do phản xạ
Đối với ăng-ten GNSS bên trong, thông thường nên đặt ăng-ten gần mặt trên của thiết bị và tránh xa các bộ phận kim loại, pin, màn hình và mạch tốc độ cao.
7. Kiểm tra cáp, đầu nối và yêu cầu chống nước
Đối với ăng-ten GNSS ngoài, cần cân nhắc kỹ thiết kế cáp và đầu nối.
Các yếu tố quan trọng bao gồm:
- Chiều dài cáp
- Suy hao cáp
- Loại đầu nối
- Kết cấu chống nước
- Phương thức lắp đặt
- Đế từ hoặc lắp bằng vít
- Độ bền ngoài trời
- Khả năng chống rung
Các đầu nối phổ biến bao gồm SMA, Fakra, MCX, MMCX, IPEX, U.FL và đầu nối RF tùy chỉnh.
Đối với ứng dụng trên xe và ngoài trời, kết cấu chống nước và độ bền của cáp đặc biệt quan trọng.
8. Ăng-ten GNSS tiêu chuẩn hay ăng-ten GNSS tùy chỉnh?
Ăng-ten GNSS tiêu chuẩn có thể hoạt động tốt cho nhiều ứng dụng. Tuy nhiên, có thể cần thiết kế ăng-ten GNSS tùy chỉnh khi sản phẩm có yêu cầu đặc biệt về kích thước, không gian lắp đặt, chiều dài cáp, loại đầu nối, kết cấu chống nước hoặc hiệu suất định vị.
Ăng-ten GNSS tùy chỉnh có thể hữu ích khi:
- Thiết bị có không gian ăng-ten hạn chế
- Ăng-ten phải được tích hợp bên trong sản phẩm
- Vỏ sản phẩm ảnh hưởng đến việc thu tín hiệu vệ tinh
- Sản phẩm cần tích hợp LTE + GNSS hoặc WiFi + GNSS
- Cần tùy chỉnh chiều dài cáp hoặc đầu nối
- Sản phẩm cần khả năng chống nước hoặc độ bền khi sử dụng ngoài trời
- Ăng-ten tiêu chuẩn không thể mang lại hiệu suất định vị ổn định
Giải pháp ăng-ten tùy chỉnh có thể giúp tối ưu cấu trúc ăng-ten, thiết kế LNA, cáp, đầu nối, vị trí lắp đặt và hiệu suất định vị cuối cùng.
Câu hỏi thường gặp
Ăng-ten GNSS là gì?
Ăng-ten GNSS là ăng-ten dùng để thu tín hiệu định vị vệ tinh từ các hệ thống như GPS, BeiDou, Galileo và GLONASS.
Sự khác biệt giữa ăng-ten GPS và GNSS là gì?
GPS là một hệ thống định vị vệ tinh, trong khi GNSS là thuật ngữ chỉ nhiều hệ thống định vị vệ tinh toàn cầu. Ăng-ten GNSS có thể hỗ trợ GPS và các hệ thống khác.
Nên chọn ăng-ten GNSS chủ động hay thụ động?
Chọn ăng-ten GNSS chủ động khi cáp dài, tín hiệu yếu hoặc cần độ nhạy cao hơn. Ăng-ten thụ động có thể phù hợp khi ăng-ten ở gần mô-đun.
Tại sao ăng-ten GNSS sử dụng phân cực tròn?
Phân cực tròn giúp thu tín hiệu vệ tinh từ nhiều góc khác nhau và hỗ trợ hiệu suất định vị ổn định hơn.
Kết luận
Việc chọn ăng-ten GNSS cần cân nhắc kỹ băng tần, thiết kế chủ động hay thụ động, phân cực tròn, độ lợi ăng-ten, độ lợi LNA, chiều dài cáp, loại đầu nối, vị trí lắp đặt và yêu cầu về môi trường.
Nếu ăng-ten GNSS tiêu chuẩn không đáp ứng yêu cầu của bạn về kích thước, băng tần, cáp, đầu nối, kết cấu chống nước hoặc hiệu suất định vị, đội ngũ kỹ sư RF của chúng tôi có thể hỗ trợ phát triển một giải pháp ăng-ten GNSS tùy chỉnh từ thiết kế đến sản xuất.